گیلان شهر : بالاخره پس از سال ها هشدار، انتقاد و مطالبه گری فعالان محیط زیست و مردم بومی، مسئولان گردشگری گیلان از تدوین طرحی سخن گفته اند که می تواند نقطه آغازی برای مدیریت مسئولانه گردشگری و حفاظت از طبیعت شمال ایران باشد؛ طرحی با عنوان «عوارض سبز گردشگری».
یوسف سلمان خواه، مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی گیلان اعلام کرده است که این طرح با هدف مدیریت پایدار گردشگری تدوین و به شورای عالی استان ها و مجلس شورای اسلامی ارائه شده؛ طرحی که بر اساس آن، مشابه عوارض جاده ای خودروها، عوارضی ویژه برای مدیریت پیامدهای زیست محیطی و ساماندهی سفر در استان های شمالی اخذ و در قالب «صندوق سبز پایش» تجمیع می شود.
بر اساس توضیحات ارائه شده، منابع حاصل از این عوارض قرار است با مشارکت بخش خصوصی صرف حفاظت از محیط زیست، حمایت از فعالان فرهنگی و توسعه پایدار گردشگری شود؛ موضوعی که اگر از مرحله شعار فراتر رود، می تواند مقدمه ای جدی برای پایش هدفمند پسماند، جمع آوری اصولی زباله، کاهش فشار بر منابع طبیعی و ساماندهی گردشگری انبوه در گیلان باشد.
تجربه ای که جهان پیش تر آزموده است
آنچه امروز در گیلان مطرح می شود، پیش تر در برخی مقاصد گردشگری جهان اجرایی شده است. برای نمونه، در ایالت هاوایی آمریکا، «عوارض سبز» یا Green Fee از گردشگران دریافت می شود و مستقیماً به حفاظت از سواحل، جنگل ها و اکوسیستم های آسیب پذیر اختصاص می یابد. این عوارض نه به عنوان مانعی برای سفر، بلکه به عنوان سهم گردشگر در حفظ مقصد سفرش تعریف شده است؛ الگویی که نشان می دهد گردشگری بدون پرداخت هزینه های محیط زیستی، پایدار نخواهد بود.
صدای انتقاداتی که سال ها شنیده نشد
در سال های اخیر، شمار زیادی از مردم گیلان و فعالان محیط زیست استان بارها و بارها نسبت به هجوم میلیون ها مسافر در طول سال، به ویژه در بهار و تابستان هشدار داده اند. شبکه های اجتماعی پر شده از تصاویر زباله در جنگل ها، سواحل آلوده، ترافیک فلج کننده و فشار سنگین بر زیرساخت های شهری و روستایی.
منتقدان معتقدند که مسئولان، سال ها بی مسئولیتی در برابر ظرفیت محدود طبیعت گیلان را نادیده گرفته اند و اگر این روند ادامه یابد، گیلان نیز به سرنوشت ده ها استان خشک، فرونشسته و به شدت آلوده کشور دچار خواهد شد؛ سرنوشتی که دیگر قابل بازگشت نخواهد بود.
نمایندگان گیلان پیگیر تصویب «عوارض سبز گردشگری» باشند
با توجه به حضور میلیونها گردشگر سالانه در گیلان «عوارض سبز گردشگری» می تواند فرصتی باشد برای تغییر مسیر؛ فرصتی که البته تنها در صورتی به نتیجه می رسد که:
مجلس،تصویب آن را به آینده ای نامعلوم موکول نکند و نمایندگان گیلان که از وضعیت بحرانی محیط زیست استان استان باخبرند پیگیر قانونی و اجرایی شدن آن باشند.
همچنین لازم است که:
سازوکار «عوارض سبز گردشگری» شفاف باشد
محل هزینه کرد عوارض مشخص و قابل نظارت عمومی شود
درآمد حاصل واقعاً صرف محیط زیست و جوامع محلی شود، نه پوشش کسری های دیگر و متعدد در ساختار اجرایی.
در غیر این صورت، این طرح نیز به فهرست بلندِ وعده های اجرا نشده اضافه می شود.
طبیعت گیلان بیش از این تاب «گردشگری بی حساب» را ندارد؛ اگر عوارض سبز، آغاز پذیرش این واقعیت باشد، می توان به آینده ای سبزتر برای شمال ایران امیدوار بود.کلانشهر
